Κυριακή, 18 Νοεμβρίου 2012

1967-1973: Εκκλησία και χούντα - οι δύο όψεις



FREE photo hosting by Fih.gr1967-1973: Εκκλησία και χούντα - οι δύο όψεις
Το ποστ αυτό χαρίζεται ειδικά στον από τροχαίο «χαμένο» - το πιθανότερο δολοφονημένο - π. Τιμόθεο Λαγουδάκη, τον ανεξάντλητο αγωνιστή π. Γεώργιο Πυρουνάκη και τον εξορισμένο στη Γυάρο αγωνιστή Νίκο Ψαρουδάκη!.. Όσοι είναι σχετικοί με τον αντιδικτατορικό αγώνα ξέρουν τι εννοώ. Βεβαίως ισχύουν και τα λόγια του π. Γ. Μεταλληνού: ««Δυστυχώς, οι ιεράρχες δεν ετήρησαν δημοκρατική στάση και δεν αφουγκράστηκαν τους παλμούς του λαού κατά την περίοδο της δικτατορίας, όπως το έπραξαν -με πολλούς τρόπους- οι απλοί παπάδες. Το μεγάλο έγκλημα της Ιεράς Συνόδου ήταν που δεν πήγε σύσσωμη στο Πολυτεχνείο. Αν το έκανε, η εξέλιξη θα ήταν βέβαια πολύ διαφορετική»[1]. (Διαβάστε επίσης το πολύκροτο άρθρο του Νίκου Ψαρουδάκη στη «Χριστιανική», «Ο ΤΥΡΑΝΝΟΣ ΕΠΕΣΕ ΝΑ ΠΕΣΕΙ ΚΑΙ Η ΤΥΡΑΝΝΙΑ, από το προσωπικό μου ημερολόγιο (Παν. Βήχος))
Το Μανιτάρι του Βουνού

FREE photo hosting by Fih.gr
Νομίζω όμως είχε τόσο ο Ιερώνυμος Α΄, όσο και οι επιλεγέντες έτσι, τέτοια δυνατότητα αντίδρασης για αντίσταση, όπως ο “πλούσιος του Ευαγγελίου”, ώστε τελικά η υπέρβαση αυτή να είναι …αδιανόητη, πλην λίγων τελικά εξαιρέσεων απ΄αυτούς…
Είναι έτσι δύσκολο από τους πολλούς να κατανοηθεί ότι οι όψεις στο ζήτημα αυτό είναι δύο τουλάχιστον. 35 ολόκληρα χρόνια πάνε λοιπόν από το κοινωνικό – πολιτικό ορόσημο του Νοέμβρη του 1973 και 41,5 από τη στυγνή δικτατορία ξημερώνοντας το Σάββατο του Λαζάρου το 1967.
Είχα μια αιτία και τρεις αφορμές για το σημερινό θέμα.
Η αιτία, που χρόνια με απασχολούσε: Η απουσία από το δημόσιο λόγο ως κυρίαρχης άποψης για το τι έκαναν πολλοί χριστιανοί (κληρικοί και λαϊκοί) στα ορόσημα 1967 και 1973. Οι πολλοί γνωρίζουν τον αρνητικό μόνο ρόλο της «θεσμικής εκκλησίας» της Ελλάδος. Δεν γνωρίζουν όμως το πως συγκροτήθηκε, αλλά και πως έδρασαν ή αντέδρασαν άλλα μέλη της ιεραρχίας, απλοί κληρικοί, πολύ δε περισσότερο λαϊκά μέλη.
Οι τρεις αφορμές:
α) Ο τρόπος που κάποιοι Ιεράρχες, κληρικοί και λαϊκοί σήμερα αναπολούν τον μακ. Χριστόδουλο σε σχέση με τον Αρχιεπ. Ιερώνυμο.
β) Ο τρόπος που ο γνωστός «Λασκαράτος», απογοητευμένος πρώην στρατευμένος θεολόγος και βαθύς γνώστης από μέσα του εκκλησιαστικού παρασκηνίου και πριν το 1967, φέρθηκε απέναντί μου σε τρία σχόλια (είναι τα τελευταία που έχω κάνει) στου «Ροΐδη» με θέμα «Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών», στις 21-04-2008.
γ) Η συγκλονιστική εκπομπή «Ράδιο Παράγκα», με θέμα «τι έκανε η Εκκλησία τον καιρό της χούντας και την ώρα του Πολυτεχνείου», που άκουσα χθες(δύο φορές μερικά αποσπάσματα) από την Κυριακή 17-11-1996, από τον π. Κωνσταντίνο Στρατηγόπουλο, στον Ραδ. Σταθμό της «Εκκλησίας της Ελλάδος», που μας προσέφερε το egοlpio.gr μέσω της ….floga.gr.
Στοιχεία μπορείτε να δείτε στο πρόσφατο θέμα στο ΜτΒ 1973: Εδώ Παράρτημα Πάτρας με πολλή… ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ!
Στην εκπομπή αυτή ακούστηκαν πολλά ονόματα κληρικών με αντιστασιακή δράση, άμεση ή έμμεση. Μεταξύ αυτών με ιδιαίτερη τιμή αναφέρω τον εκτελεσθέντα από τη χούντα, με «τροχαίο» που ήταν της μόδας, π. Τιμόθεο Λαγουδάκη, που ως φοιτητής της θεολογικής το Γενάρη του 1973 απεκάλυψε την πρώτη (;) νοθεία στις φοιτητικές εκλογές στην Αθήνα, η οποία ήταν το προοίμιο της κατάληψης της Νομικής το Μάρτη του 1973. Μαζί με τον μάρτυρα αυτό αξίζει να αναφερθεί και ο τότε λαϊκός Χρήστος Χριστοδούλου. Η πράξη αυτή δημιούργησε την εξέγερση της θεολογικής από 65 φοιτητές (έμπαιναν κατ’ έτος τότε μόνο 25!).
Γιατί όμως η τότε Ιεραρχία αντέδρασε λίγο;
Θεωρώ λοιπόν ότι η υπό τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο Κοτσώνη Ιεραρχία της Ελλάδος ήταν πλήρως αντικανονική[2] και πολιτικά απολύτως ελεγχόμενη[3] από τη χούντα, πλην εξαιρέσεων. Να θυμίσω ότι οι «οκτώ» που «πρόδωσαν» τόσο την κανονικότητα, όσο και την (όποια) δημοκρατία (ως ανώτατοι κρατικοί φορείς λόγω των σχέσεων πολιτείας-ιεραρχίας) ήταν ελάχιστοι και όχι οι «άριστοι»[4]. Εκλέχτηκαν από «οκτώ» δεκαέξι Μητροπολίτες. Πρώτος ο Ιερώνυμος Κοτσώνης – ο Α΄- με χειροτονία στις 4/05/1967, χωρίς να έχει παραιτηθεί ο κανονικός Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος Β΄ (Παπασταύρου)! Αξίζει να σημειώσουμε ότι η «παραίτηση» του, άνω των 80 ετών[5], Αθηνών Χρυσοστόμου Β΄ έγινε στις 11/05/1967!!!
Ακολούθησαν 15 «εκλογές» σε όντως κενές θέσεις ή δημιουργηθείσες από υποχρεωτικές «παραιτήσεις» λόγω ορίου ηλικίας, που είχαν προσφύγει στο Σ. της Ε. – χειροτονίες Μητροπολιτών, η πλειοψηφία τους οργανωσιακοί (κυρίως ζωϊκοί)[6] και ενός Τιτουλάριου[7]. Θεωρώ ότι, παρότι μερικοί υπήρξαν εξαίρετοι[8] ή αργότερα ήλθαν σε ρήξη με το καθεστώς[9] σε εκκλησιολογικά ζητήματα, ήταν «ηθικά και πολιτικά» δέσμιοι της επιλογής της χούντας.
Δεν επιλέχτηκαν ή δεν ενέδωσαν, με καθαρά πολιτικά ή ευσεβιστικά[10] κριτήρια παρότι δεν αντέδρασαν δημόσια και άμεσα, 44 ιεράρχες. Από αυτούς οι 32 ήταν στην Ιεραρχία και αποτέλεσαν ΜΟΝΟ ΑΥΤΟΙ το εκλεκτορικό σώμα (Ιερά Σύνοδο) που επέλεξαν (12-01-1974) τον Αρχιεπ. Σεραφείμ[11] (Ιωαννίνων) νέο αρχιεπίσκοπο, αφού είχε ήδη παραιτηθεί από το Δεκέμβριο του 1973 ο Ιερώνυμος Α΄, οπότε βάσει της 3ης Συντακτικής Πράξης[12], ήταν οι μόνοι κανονικοί, πριν την 21η Απριλίου 1967[13].
Θα κάνω λοιπόν μόνο μερικές παρατηρήσεις και θα κατατίθενται τα στοιχεία από τον καθένα σας, στα σχόλια.
α) Αποδέχομαι, παρά την αντίθετα διαδεδομένη αντίληψη, τη βασική εκκλησιολογική επισήμανση του Σεβ. Μητρ. Ναυπάκτου Ιεροθέου ότι[14]: «…Όσοι ομιλούν για λάθη της Εκκλησίας κατά τη διάρκεια της Επταετίας έχουν μια βατικανοποιημένη αντίληψη περί της Εκκλησίας, αφού θεωρούν ότι η Εκκλησία ταυτίζεται με την Ιεραρχία των Επισκόπων ή την Ιερά Σύνοδο. Όμως, Εκκλησία είναι το σύνολο κληρικών και λαϊκών, οι οποίοι ζουν μέσα στη μυστηριακή ατμόσφαιρά της. Και μέσα από αυτήν την προοπτική, κυρίως τα λαϊκά μέλη της Εκκλησίας, αλλά και πολλοί κληρικοί, με τον ιδιαίτερο τρόπο του ο καθένας, αντιδρούσαν στο τότε καθεστώς. Και τότε πράγματι πολλά μέλη της Εκκλησίας διώχθηκαν, φυλακίσθηκαν, εξορίσθηκαν και ταλαιπωρήθηκαν ποικιλοτρόπως. Βεβαίως, υπήρξαν και αρνητικά παραδείγματα, αλλά το κύρος της Εκκλησίας διαφυλάχθηκε στα πρόσωπα αυτά που αντιδρούσαν στην καταπάτηση των ελευθεριών του λαού… ».
β) Συμφωνώ με την διαπίστωση του Δ. Φ. Παναγιώτη Ν. Πανταζάκου[15], ότι: «…Το δεύτερο πλήγμα εναντίον της Ορθόδοξης Ελληνικής Εκκλησίας καταφέρθηκε από την ξενοκίνητη απριλιανή δικτατορία το έτος 1967 μεσούντος του ψυχρού πολέμου και του χωρισμού των ευρωπαϊκών λαών σε στρατόπεδα και σφαίρες επιρροής. Τότε η δικτατορία με τη συγκρότηση “αριστίνδην Συνόδου” εξέλεξε αντικανονικά αρχιεπίσκοπο της αρεσκείας της, με απώτερο σκοπό να χρησιμοποιήσει την Εκκλησία για να καπηλευτεί την αγάπη του Ελληνικού λαού για την πατρίδα του και τις παραδόσεις του. Με τον τρόπο αυτό αξίες, όπως η πατρίδα ή η παράδοση, την σπουδαιότητα των οποίων αναγνωρίζουν οι περισσότεροι από εμάς, κατάντησαν να μας φαίνονται ύποπτες, αφού ένα μέρος των συμπολιτών μας εξακολουθεί σε πείσμα των καιρών να μεταχειρίζεται την Ορθοδοξία με όρους πολιτικούς παραγνωρίζοντας το γεγονός ότι η Εκκλησία θα έπρεπε να μένει στο απυρόβλητο έξω από κάθε κομματική διαμάχη…».
Συμπέρασμα: Δεν μπορούμε ποτέ στη ιστορία να περιμένουμε με βατικάνεια αντίληψη ότι τα υποδείγματα θα είναι οπωσδήποτε θεσμικά κορυφαία πρόσωπα, αλλά κορυφαία στη ζωή. «Όστις θέλει πρώτος είναι, έστω έσχατος»…, έστω και αν είναι μερικές φορές θεσμικά πρώτος…
Σημείωση: μετά την κοίμηση του πρώην Πατρών (από Ζίχνης και Νευροκοπίου, 22-11-1965) Νικοδήμου (Βαληνδρά) στις 16-11-2008,
από τους ιεράρχες πριν το 1974, απομένουν εν ζωή οι:
1)Ο Λαγκαδά Σπυρίδων (26-6-1967)
2) Πολυανής καί Κιλκισίου Απόστολος (από Ζακύνθου, ένας των 12) 27-6-1967
3) ο Καρυστίας καί Σκύρου Σεραφείμ (24-11-1968) και
4) 0 Σταγών καί Μετεώρων Σεραφείμ (31-5-1970)
UPDATE, 18-11-08, ώρα 07.30: κατόπιν παρατήρησης σχολιαστή προσθέτω στοιχεία και για τον αντιστασιακό πρώην Αθηνών (1962) Μεγαρίδος Ιακώβου (βαβανάτσου)(παραιτήθηκε όχι γιατί αποδέχτηκε κατηγορίες των ευσεβιστών, αλλά για την ανάμειξη της Πολιτείας).
Περισσότερα εδώ: http://oodegr.com/oode/orthod/ierarxes/arxiep_athinwn_iakwvos1.htm
……………………………….
Μετά την παραίτησή του έλαβε από τη Σύνοδο τον τίτλο του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου πρώην Αθηνών και πάσης Ελλάδος και καταστάθηκε Πρόεδρος της Μητρόπολης Αττικής και Μεγαρίδος, επιστρέφοντας στο εκεί ποιμαντικό του έργο[i]. Το Συνοδικό Δικαστήριο, ασχολούμενο με τις εναντίον του καταγγελίες και εξετάζοντας 70 μάρτυρες, εξέδωσε ομόφωνη απόφαση, συνοδευόμενη από πόρισμα 135 σελίδων, με την οποία αθώωνε τον Αρχιεπίσκοπο Ιάκωβο.
Με την επιβολή της δικτατορίας της 21ης Απριλίου 1967 και τη σύσταση αριστίδην Συνόδου διοίκησης της Εκκλησίας της Ελλάδος ζήτησε να συναντηθεί[ii] με τον Ιάκωβο ο πραξικοπηματίας στρατηγός Σπαντιδάκης, που του δήλωσε πως έπρεπε να παραιτηθεί από το θρόνο της Μητρόπολης Αττικής γιατί οι θέσεις του για τις σχέσεις μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας ήταν αντίθετες με αυτές της “επαναστάσεως”.
Ο Αρχιεπίσκοπος αρνήθηκε την παραίτηση επαναλαμβάνοντας τα λόγια του Μεγάλου Βασιλείου προς τον έπαρχο Μόδεστο. Από εκείνη τη στιγμή τέθηκε σε παρακολούθηση μέχρι και τη δημοσίευση του νόμου 214/67[iii]. με τον οποίο μπόρεσε η δικτατορία να τον καταδικάσει αφαιρώντας του και τη διαποίμανση της επαρχίας του. Ακόμα θεσπίστηκε ειδική διάταξη στη ΛΣΤ’/968 Συντακτική Πράξη, που προέβλεπε φυλάκισή του σε Ι. Μονή εντός της χώρας, οριζόμενης από απόφαση του “υπουργικού συμβουλίου”.
Παρά τις προσωπικές διώξεις του ο Αρχιεπίσκοπος Ιάκωβος συμπαραστάθηκε ενεργά στους πολιτικούς κρατούμενους και εξόριστους από τη Χούντα και σε προσωπικότητες της αντίστασης. Συνάμα στήριξε και τους νέους της οργάνωσης “Ρήγας Φεραίος”, που οδηγήθηκαν σε δίκη το 1971[iv].
Τα τελευταία χρόνια της ζωής του τα πέρασε στην Ι. Μονή Παναγίας Φανερωμένης Σαλαμίνας όπου και εκοιμήθη στις 25 Οκτωβρίου 1984. Η κηδεία του τελέστηκε στη Μητρόπολη Αθηνών χοροστατούντος του Αρχιεπισκόπου Σεραφείμ ενώ συμμετείχαν πολλοί αρχιερείς της ελλαδικής και άλλων εκκλησιών. Ο τάφος του βρίσκεται στη Μονή Παναγίας Φανερωμένης.

[i] Η κύρωση της απόφασης της Ι. Συνόδου από το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων έγινε το 1966.
[ii] Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στο κτίριο του Πενταγώνου.
[iii] Νόμος, που αφορούσε την απώλεια της “έξωθεν καλής μαρτυρίας” και χρησίμευσε για την αποβολή από το σώμα της Ιεραρχίας Αρχιερέων ανεπιθύμητων στο δικτατορικό καθεστώς.
[iv] Ο Γιάννης Ρέγκας, αγωνιστής του αντιδικτατορικού αγώνα, σε συνέντευξή του στην εκπομπή του Στέλιου Κούλογλου Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα (Ημερομηνία προβολής 14/11/2005) ανέφερε σχετικά με τον Αρχιεπίσκοπο Ιάκωβο: «Μας ζήτησε να μας γνωρίσει ο τέως Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος Ιάκωβος ο Βαβανάτσος, γύρω από τον οποίο είχαν υπάρξει προδικτατορικά σοβαρά προβλήματα και ο οποίος ήταν και μια εξέχουσα προσωπικότητα της αντίστασης. Την επαφή με τον Ιάκωβο είχα την τιμή να την κάνω εγώ. Ζήτησε εμένα ο Ιάκωβος. Κρατούσε επαφή μαζί μας, ζήτησε την γυναίκα του Λεωνίδα και ζήτησε ο Ιάκωβος να συναντηθεί με τα παιδιά της δίκης. Ο Κώστας, ο Φώτης, ο Σπηλιώτης είχαν πάει στην φυλακή και την συνάντηση την έκανα εγώ μαζί του. Και διατήρησα αυτές τις σχέσεις μαζί του μέχρι το τέλος της ζωής του. Ο οποίος ήταν ένα πρόσωπο, αυτό το κομμάτι της ζωής του δεν έχει αναδειχθεί, όλος ο παράνομος μηχανισμός του ΕΛΑΣ των υπολοίπων, Μεγαρίδος και των υπολοίπων της Αττικής ήταν σε εκκλησίες τις οποίες τις κάλυπτε ο Ιάκωβος ο Βαβανάτσος. Ήταν ένα πρόσωπο εξαιρετικών δυνατοτήτων και πολύ μεγάλου κύρους και είναι και ο μοναδικός Μητροπολίτης γιατί είχε πια παραιτηθεί από Αρχιεπίσκοπος ο οποίος δεν δέχτηκε να παραιτηθεί στην χούντα. Ο Σπαντιδάκης τον επισκέφθηκε και ζήτησε την παραίτησή του. Ο μοναδικός που δεν παραιτήθηκε και τον έδιωξε λέγοντάς του ότι πηγαίνετε κύριοι, εγώ έχω Ιερά Σύνοδο, εσείς να πάτε στον στρατό σας, όλοι οι άλλοι Μητροπολίτες παραιτηθήκανε.»

[1] ΠΗΓΗ: ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ – 11/11/2001,
http://www.enet.gr/online/online_print?id=62735724, όπου επιπλέον γράφονται περιληπτικά, όσα αναλυτικά θα εκθέσω: «…Οι εξαιρέσεις, Της ΜΑΡΙΑΣ ΠΑΠΟΥΤΣΑΚΗ
Πάντως, και στην Εκκλησία υπήρξε πραξικόπημα.
Και ενώ η πλειοψηφία των αρχιερέων «βυσσοδομεί» εναντίον των δημοκρατών και της δημοκρατίας, κάποιοι -ελάχιστοι- μητροπολίτες σώζουν ίσως την τιμή της Ιεραρχίας.
* Πρωτεύουσα θέση μεταξύ τους έχει ο τότε μητροπολίτης Ελευθερουπόλεως Αμβρόσιος, ο οποίος είχε διαμάχη με τον Σπαντιδάκη με αποτέλεσμα όχι μόνον να τον απειλεί ότι θα τον στείλει δεμένο στο Αγιον Ορος, αλλά πέτυχε να τον σύρει στα στρατοδικεία «επί εξυβρίσει». Ο θαρραλέος κληρικός ετέθη τελικά σε κατ’ οίκον περιορισμό.
* Ενοχλητικός για άλλους λόγους ήταν και ο Φλωρίνης Αυγουστίνος Καντιώτης. Οι δικτάτορες επιδίωξαν να τον κλείσουν σε… ψυχιατρείο για να ησυχάσουν απ’ αυτόν.
* Ο μητροπολίτης Κορίνθου, Παντελεήμων Καρανικόλας, είναι γνωστός για την αντιδικτατορική του δράση και τους αγώνες του με τον μητροπολίτη Πειραιώς Χρυσόστομο Ταβλαδωράκη για την αποκατάσταση της Κανονικής Τάξης της Εκκλησίας.
* Ο Αλβανίας, Αναστάσιος Γιαννουλάτος, ήταν τότε επίσκοπος Ανδρούσης όταν συμμετείχε στο πλευρό των φοιτητών της Νομικής, στα γεγονότα που προηγήθηκαν του Πολυτεχνείου.
Φοιτητές της Θεολογικής Σχολής, ακόμη θυμούνται τον ιεράρχη να κρύβει στα ράσα του τρόφιμα και φάρμακα για τους εγκλείστους φοιτητές της Νομικής.
Βασανιστήρια
Μεγάλος, όμως, είναι ο κατάλογος των τότε απλών κληρικών που συμμετείχαν με κάθε τρόπο ακόμη και σε αντιστασιακές πράξεις.
* Ο νυν μητροπολίτης Κοζάνης Αμβρόσιος, διάκος τότε, συνελήφθη λόγω της δράσης του και υπέστη βασανισμούς στο περίφημο ΕΑΤ-ΕΣΑ.
* Γνωστός βέβαια για την αντιστασιακή του δράση ο πατήρ Γεώργιος Πυρουνάκης, ενώ στον Αγιο Κωνσταντίνο του Πειραιά λειτουργεί ακόμη και σήμερα ο πατήρ Χρήστος Χριστοδούλου που μαζί με τους επίσης φοιτητές της Θεολογικής Σχολής, Ευάγγελο Δασκαλάκη και Τιμόθεο Λαγουδάκη, διαμαρτυρήθηκαν για τη νοθεία στις φοιτητικές εκλογές.
Οπως λέει στην «Κ.Ε.» ο πατήρ Χρήστος Χριστοδούλου, η παρουσία του, τόσο στη Νομική όσο και αργότερα στο Πολυτεχνείο, είχε ως αποτέλεσμα ακόμη και αναφορές εναντίον του με τις οποίες ζητούσαν την κεφαλήν του επί πίνακι από τον «προϊστάμενό» του μητροπολίτη Πειραιώς Χρ. Ταβλαδωράκη.
* Διώξεις υπέστη ο πατήρ Γεώργιος Δημητριάδης, γνωστός και ως «ρακοσυλλέκτης» που φυλακίστηκε, προκαλώντας την κατακραυγή των πιστών, με αποτέλεσμα να υποχρεωθεί να παρέμβει ο ίδιος ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος για να αποφυλακιστεί…».
[2] Εισήγηση Σεβ. Κορίνθου Παντελεήμονα «περί των λαβόντων μέρος εις την ονομασθείσαν Αριστίνδην Σύνοδον την συγκροτηθείσαν δια του Α (νγκαστικού) Ν(όμου) 3/10-5-1967» στις 5-3-1974. Του ιδίου, κείμενα Εκκλησιαστικά – Αγωνιστικά 1965 – 1975, σελ. 426-429.
[3] Γράφει σχετικά ο Μάριος Πλωρίτης στις 23-07-2000, Αντιστάσεως μη ούσης: «…ΞΕΡΕΙ λ.χ. πως ένας από τους πρώτους άθλους των πραξικοπηματιών ήταν το πραξικόπημα μέσα και εναντίον της Εκκλησίας. Έτσι ­ μετράτε:
1) Με τον Αναγκαστικό Νόμο 3/10.5.1967, κήρυξαν «χηρεύοντα» τον αρχιεπισκοπικό θρόνο, και ανάγκασαν τον 87χρονο και άρρωστο αρχιεπίσκοπο Χρυσόστομο να «παραιτηθεί»,
2) Διόρισαν στη θέση του τον αρχιμανδρίτη Ιερώνυμο Κοτσώνη, ιερέα των Ανακτόρων και «πνευματικό» του Κωνσταντίνου (Αν δεν ταιριάζανε, δεν θα συμπεθεριάζανε οι πραξικοματίες της 21.4.67 με τον πραξικοπηματία της 15.7.64)
3) Κατάργησαν την αιρετή Ι. Σύνοδο και την αντικατέστησαν με διορισμένη εννεαμελή Αριστίνδην Σύνοδο.
4) Η οποία διόρισε 21 Μητροπολίτες που, πολλοί τους, ήταν μέλη των παραεκκλησιαστικών οργανώσεων «Ζωή» και «Σωτήρ» ­ ο Ιερώνυμος ήταν διαπρεπής «Ζωϊκός».
5) Με τον Α.Ν. 214/7.12.67, σύστησαν πενταμελές Συνοδικό Δικαστήριο (ανάλογο με τα χουντικά Στρατοδικεία), για να δικάζει όσους κληρικούς είχαν «χάσει την έξωθεν καλήν μαρτυρίαν», δηλ. την εύνοια της χούντας. Και το εκκλησιαστικό στρατοδικείο καθαίρεσε μερικούς απ’ αυτούς τους «απείθαρχους».
6) Με το Διάταγμα 126/10.2.69, επέβαλαν νέον Χάρτη της Εκκλησίας, που έδινε απόλυτες εξουσίες στον Ιερώνυμο και τους συν αυτώ…».
[4] Για την ιστορία, πρόκειται για τους: 1. Ναυπακτίας και Ευρυτανίας Δαμασκηνό, Νικοπόλεως και Πρεβέζης Στυλιανό, Ξάνθης Αντώνιο, Διδυμοτείχου Κωνσταντίνο, Κασσανδρείας Συνέσιο, Τρίκκης και Σταγών Διονύσιο, Κυθήρων Μελέτιο και Πατρών Κωνσταντίνο (που έκανε και τον πρόεδρο).
[5] Ορίστε τι γράφει φιλο-χουντική «παπδοπουλική» ιστοσελίδα: «… Η Επαναστατική Κυβέρνησις της 21ης Απριλίου 1967, εισήγαγεν Αναγκαστικόν Νόμον, δι’ ού εθεσπίζετο το 80ον έτος ως όριον ηλικίας διά τον προκαθήμενον της Εκκλησίας. Εις εφαρμογήν τούτου, εθωρήθη ότι ο τότε Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χρυσόστομος απεχώρησεν αυτομάτως της θέσεώς του, και ούτω ο Αρχιεπισκοπικός Θρόνος εκηρύχθη εν χηρεία τον Μάιον του 1967. Συγκροτηθείσα επταμελής αριστίνδην Ιερά Σύνοδος, εξέλεξε τον Καθηγητήν του Πανεπιστημίου και πρωθιερέαν των Ανακτόρων Ιερώνυμον (Κοτσώνην) ως νέον Αρχιεπίσκοπον Αθηνών και πάσης Ελλάδος… »,
[6]2. 01/06/1967: Εκλογή Φωκίδος Χρυσοστόμου (από Κερνίτσης). [Εκκλησία της Ελλάδος].
3. 07/06/1967: Χειροτονία Σιδηροκάστρου Ιωάννου. [Εκκλησία της Ελλάδος - Νέες Χώρες].
4. 08/06/1967: Χειροτονία Αλεξανδρουπόλεως Κωνσταντίου. [Εκκλησία της Ελλάδος - Νέες Χώρες].
5. 08/06/1967: Χειροτονία Θηβών Νικοδήμου. [Εκκλησία της Ελλάδος].
6. 11/06/1967: Χειροτονία Δρυϊνουπόλεως Σεβαστιανού. [Εκκλησία της Ελλάδος - Νέες Χώρες].
7. 20/06/1967: Εκλογή Νικαίας Γεωργίου (από Τριμυθούντος). [Εκκλησία της Ελλάδος].
08. 25/06/1967: Χειροτονία Εδέσσης Καλλινίκου. [Εκκλησία της Ελλάδος - Νέες Χώρες].
9. 25/06/1967: Χειροτονία Φλωρίνης Αυγουστίνου. [Εκκλησία της Ελλάδος - Νέες Χώρες].
10. 25/06/1967: Χειροτονία Χίου Χρυσοστόμου. [Εκκλησία της Ελλάδος - Νέες Χώρες].
11. 25/06/1967: Χειροτονία Περιστεράς Ηλία. [Εκκλησία της Ελλάδος].
12. 26/06/1967: Χειροτονία Λαγκαδά Σπυρίδωνος. [Εκκλησία της Ελλάδος - Νέες Χώρες].
13. 26/06/1967: Χειροτονία Κερκύρας Πολυκάρπου. [Εκκλησία της Ελλάδος].
14. 26/06/1967: Χειροτονία Ύδρας Ιεροθέου. [Εκκλησία της Ελλάδος].
15. 27/06/1967: Χειροτονία Ζακύνθου Αποστόλου. [Εκκλησία της Ελλάδος].
[7] 16. 17/09/1967: Χειροτονία Βρεσθένης Δημητρίου. [Εκκλησία της Ελλάδος], τώρα Αρχιεπισκόπου Αμερικής και υποψήφιου για την Εκκλησία της Ελλάδος μετά την κοίμηση του μακ. Σεραφείμ (Τίκα).
[8] Εδέσης καλλίνικος, σε κενή θέση, βλ. Σεβ. Ναυπάκτου Ιεροθέου:
[9] Αναφέρω τον πρώην Φλωρίνης Αυγουστίνο (Καντιώτη) που μαζί με τον μακ. Ελευθερουπόλεως Αμβρόσιο, μακ. Κορίνθου Παντελεήμονα για την απόσχιση της Εκκλησίας της Ελλάδος από το Οικ. Πατριαρχείο!
[10] Χρ. Γιανναράς, 03-02-08: «…Έτσι, όταν η δικτατορία των συνταγματαρχών το 1967 συγκροτεί «αριστίνδην» σύνοδο επισκόπων, η οποία εκλέγει αρχιεπίσκοπο Αθηνών το κορυφαίο στέλεχος των ευσεβιστικών οργανώσεων Ιερώνυμο Κοτσώνη και ο Ιερώνυμος επιχειρεί σαρωτική «ηθική κάθαρση» του επισκοπικού σώματος, ό,τι και αν λέμε για λόγους «αντιστασιακούς» εκ των υστέρων, το γενικό αίσθημα λαϊκής ανακούφισης ήταν περισσότερο και από έκδηλο…»,
Θεωρώ ότι η άποψη αυτή είναι σχετικά ορθή ως διαπίστωση, αφού στις πόλεις η ευσεβιστική θεολογία ήταν κυρίαρχη. Λόγω της κυριαρχίας των παραεκκλησιαστικών οργανώσεων, οι οποίες ταυτόχρονα είχαν άκρως συντηρητικές μέχρι και ακροδεξιές απόψεις. Όμως είναι άλλο πράγμα η αντίσταση που έγινε αργότερα και φυσικό άλλο πράγμα ο σχεδιασμός της «Παπαδοπουλικής» χούντας!
[11] ΠΗΓΗ: (ΤΟ ΚΑΛΑΜΙ) ΣΕΡΑΦΕΙΜ: Ο Αρχιεπίσκοπος που νίκησε τα γεγονότα, Δημοσιογραφικό οδοιπορικό στην αρχιεπισκοπία Σεραφείμ για συγκρίσεις με την αρχιεπισκοπία Χριστόδουλου, Γράφει ο Β.Α. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ, http://www.kalami.net/2005/arthra/serafeim.html.
[12] Είναι όμως τελείως διαφορετικά τα πράγματα από τη χούντα του Ιωαννίδη. Αυτή «έφερε» την προδοσία τςη Κύπρου και έδωσε την αφορμή για την τουρκική κατοχή της βόρειας Κύπρου, που φυσικά οδήγησε και στην κατάρρευση της επτάχρονης τυρρανίας…
[13] Στις 28-3-2-1974, λόγω αποδοχής της κανονικότητας και της νέας κανονικής τάξης, οι Μητροπολίτες Φωκίδος, Θηβών και Λεβαδείας, Χίου, Ύδρας, Σπετσών και Αιγίνης, Λευκάδος και Ιθάκης, Καρυστίας και Σκύρου, Γόρτυνος και Μεγαλουπόλεως, Νικαίας, Λαγκαδά, Φλωρίνης, Δρυϊνουπόλεως-Πωγωνιανής και Κονίτσης, Εδέσης και Πέλλης, Κερκύρας και Παξών, Βεροίας και Ναούσης, Ηλείας και Σπάρτης. Τιμής ένεκεν πρώτος ο Φλωρίνης Αυγουστίνος για τους αγώνες του. 12 όμως μητροπολίτες αρνήθηκαν την κανονική ταξη και έχασαν τις θέσεις τους. Κάποιοι απ’ αυτούς αργότερα άλαξαν γνώμη και τοποθετήθηκαν σε νεές Μητροπόλεις (Κιλκισίου Απόστολος). Ο μόνος εν ζωή από τους 12 είναι ο σε ακοινωνησία πρώην Μεγαρίδος Νικόδημος.
Στη συνέχεια του 1974 εκλέχτηκαν 22 Μητροπολίτες, ανάμεσά τους και ο (ως Δημητριάδος) μακ. Χριστόδουλος (Παρασκευαΐδης). Από το 1975 έως το 1981 εκλέχτηκαν άλλοι 13, ανάμεσα στους οποίους και ο από Θηβών νυν Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος (Λιάπης).
[14] ΠΗΓΗ: ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ – 28/05/2001, Η συγγνώμη της Εκκλησίας για την Επταετία,
[15]ΠΗΓΗ: Οι σχέσεις εξουσίας – Εκκλησίας υπό το φως της φιλοσοφίας της θρησκείας, Δ.Φ. Παναγιώτη Ν. Πανταζάκου,
http://manitaritoubounou.wordpress.com/2008/11/17/1967-1973-ekklisia-2opseis/
Το πολύκροτο άρθρο του Νίκου Ψαρουδάκη στη «Χριστιανική», «Ο ΤΥΡΑΝΝΟΣ ΕΠΕΣΕ ΝΑ ΠΕΣΕΙ ΚΑΙ Η ΤΥΡΑΝΝΙΑ, από το προσωπικό μου ημερολόγιο
FREE photo hosting by Fih.gr FREE photo hosting by Fih.gr
Ο Τύραννος έπεσε να πέσει και η Τυραννία
Η πατρίδα μας έχει καταντήσει ένας συνεχόμενος Γολγοθάς. Από τη Μεταξική δικτατορία μέχρι σήμερα, βαδίζει τον δρόμο του μαρτυρίου και η Γενιά μας έχει κυριολεκτικά ξεκληριστεί! Πόλεμος, Κατοχή, ξενική επιβουλή (με τα όπλα από το Βορρά, με το γάντι από τη Δύση), διχασμός, διαφθορά και βία μας έχουν κάμει μαύρη τη ζωή και το γέλιο της χαράς εξαφανίστηκε από τα χείλη μας! Μέχρι πότε λοιπόν θα συνεχίζεται αυτή ή κατάσταση;
Το πρόβλημα πού απασχολεί το Έθνος αυτή τη στιγμή είναι απλό στη βάση του. Επειδή όμως είναι απλό, δεν σημαίνει πώς είναι και εύκολο. Εκεί πού τα θαλασσώνουμε οι πολλοί είναι τα απλά πράγματα! Ό παραλυτικός του Ευαγγελίου κλήθηκε ν' απαντήσει στην πιο απλή ερώτηση: «Θέλεις υγιής γενέσθαι;». Σαν τον παραλυτικό και μεις σήμερα, καλούμεθα ν’ απαντήσουμε στο ίδιο ερώτημα: Θέλουμε πραγματικά την ομαλότητα; Θέλουμε πραγματικά την γαλήνη και την πρόοδο; Ή μήπως είμεθα ή γινόμεθα όργανα ξένων προς αυτά επιδιώξεων και συμφερόντων και οι ωραίες διακηρύξεις είναι απλώς το απαραίτητο καμουφλάρισμα;
Τα ερωτήματα αυτά, θεωρητικά, απευθύνονται σ' όλους κυρίως όμως αναφέρονται σε κείνους πού κρατούν ατά χέρια τους την πορεία των πολιτικών εξελίξεων του τόπου. Προς αυτούς λοιπόν απευθυνόμεθα και είθε να έχουν τη σύνεση να ακούσουν την αλήθεια κι’ όχι όπως συνέβει με τους καθαιρεθέντες «σωτήρες» πού θεωρούσαν την αλήθεια «περιύβριση Άρχής» και «αντεθνική πράξη» και πού γι' αυτό γκρεμίστηκαν κάτω από την κατακραυγή, όχι μονάχα του Λάου μας, αλλά και όλου του Κόσμου!
Ή πτώση του δικτάτορα Παπαδόπουλου είναι, αναμφισβήτητα μεγάλη νίκη του Λαού μας και των παιδιών του πού εφτά χρόνια προέβαλλαν ανένδοτη, αντίσταση στους βιαστές του Έθνους και των συνειδήσεων. Είναι καρπός της ασταμάτητης προσπάθειας, του αδάμαστου Ελληνικού Λάου, που αντιμετώπισε τους αυτόκλητους «σωτήρες» της 21ης Απριλίου με καταπληκτική πολιτική και ηθική ωριμότητα, ωριμότητα πού εκτεινόταν από το χιουμοριστικό ανέκδοτο μέχρι το «ΟΧΙ» στά αναιδή δημοψηφίσματα και το αποκορύφωμα της αντίστασης στην μεγαλειώδη εκδήλωση των ελευθέρων πολιορκημένων του θρυλικού Πολυτεχνείου! Μετά τα τελευταία αιματηρά γεγονότα, η ατμόσφαιρα στη χώρα μας έγινε τόσο βαρεία, πού δεν έπαιρνε άλλο. Γι’ αυτό, η 25η Νοεμβρίου 1973 θα περάσει στην Ιστορία με το πολύτιμο ενεργητικό της απαλλαγής της Χώρας από το καθεστώς της τυραννίας του Παπαδόπουλου, ένα καθεστώς βίας, ψευτιάς, αυθαιρεσίας και αίματος! Και αξίζει κάθε έπαινος στην ηρωική νεολαία μας, την σπουδάζουσα και την στρατευμένη, πού στάθηκε άξια των εθνικών μας παραδόσεων και έδωσε ένα ακόμα μάθημα στον φασισμό και την πολιτική αγυρτεία!
Ωστόσο όμως ο Λαός δεν πρέπει ποτέ να χαλαρώνει την επαγρύπνηση, γιατί οι σκοτεινές δυνάμεις, κι αν χάνουν πολλές μάχες, τον αγώνα δεν τον εγκαταλείπουν ποτέ. Ήταν πολύ σημαντικό πού γκρεμίστηκε ο τύραννος, μα αυτό πού είναι ή λύση είναι να γκρεμιστεί ή τυραννία να εξαφανιστούν οι συνθήκες, πού την γεννούν. Εφ’ όσον παραμένει ή τυραννία, είτε σαν θεσμικό καθεστώς, είτε σαν κρατική νοοτροπία, ο αγώνας για τη δημοκρατία και την ομαλότητα είναι από την αρχή καταδικασμένος. Γιατί, για κάθε τύραννο πού φεύγει, η τυραννία έχει έτοιμο τον διάδοχο. Και ασφαλώς δεν είναι τιμητικό για ένα λαό να κάνη επιλογή τυράννων...
Το θέμα αυτό είναι βασικό. Γι’ αυτό έχει μεγάλο ενδιαφέρον το εξετάσουμε: Τι έγινε στην πραγματικότητα την 25η Νοεμβρίου; Πρόκειται για ουσιαστική αλλαγή ή για απατηλή μεταμφίεση; Με άλλα λόγια: Έφυγε μαζί με τον Παπαδόπουλο και η τυραννία, ή έφυγε μεν ο τύραννος, έμεινε όμως ή τυραννία, για να μας φτιάσει έναν άλλο Παπαδόπουλο χειρότερο από τον πρώτο:
Το ερώτημα δεν είναι αβάσιμο. Γιατί, έκπληκτοι, ακούσαμε το πρωί της 25ης Νοεμβρίου, πώς ή ενέργεια της ημέρας εκείνης, βρισκόταν σε άμεση σχέση προς την 21η Απριλίου και πώς έγινε για την ολοκλήρωση των στόχων εκείνης! Αδυνατούμε να κατανοήσουμε τη δήλωση αυτή. Έκτος βέβαια αν η 25η Νοεμβρίου αποτελεί συμπαιγνία για ακόμα μεγαλύτερη εξαπάτηση και καταπίεση του Ελληνικού Λάου. Άν η 25η Νοεμβρίου δεν είναι κατασκεύασμα των σκοτεινών παρασκηνίων, καμιά σχέση δεν πρέπει να έχει με την 21η Απριλίου. Οι διαφορές κι οι λόγοι είναι πολλοί και σαφείς:
Η 25η Νοεμβρίου ανέτρεψε ένα δικτάτορα πού εφτά χρόνια ύβριζε και ταπείνωνε το Έθνος, ενώ η 21η Απριλίου ανέτρεψε μια νόμιμη Κυβέρνηση πού οδηγούσε τη Χώρα στις εκλογές. Την 21η 'Απριλίου καταλύθηκε η λαϊκή κυριαρχία, την 25η Νοεμβρίου καταλύθηκαν οι καταλύτες της νομιμότητας. Η 21η Απριλίου είναι η βία και η καταπίεση σε βάρος του Λαού — έγινε ερήμην του λαού και ενάντια στο Λαό. Αντίθετα, η 25η Νοεμβρίου είναι η άμυνα του Λαού ενάντια στους βιαστές του. Η άμυνα πού ασκήθηκε από τις Ένοπλες Δυνάμεις πού σαν εντολοδόχοι του Λαού, τη φορά αυτή κινήθηκαν σύμφωνα με το παλλαϊκό και πανεθνικό αίτημα της καταλύσεως του μισητού και εθνοκτόνου καθεστώτος της 21ης Απριλίου! Ποια σχέση λοιπόν μπορεί να έχει η μια ημερομηνία με την άλλη και μπορεί να είναι το ίδιο πράγμα; Αν πάλι είναι το ίδιο πράγμα, και σκόπιμα εμφανίζεται εχθρικό, τι άλλο μπορεί να είναι, παρά μια σατανική επινόηση; Η 21η Απριλίου εξ άλλου, κατά τη δική της ομολογία, απετέλεσε «εκτροπή» και ανωμαλία». Είναι λοιπόν «εκτροπή» και «ανωμαλία» και η 25η Νοεμβρίου;
Η εμμονή των δημιουργών της 25ης Νοεμβρίου στην άποψη ότι ή ενέργεια τους βρίσκεται στα πλαίσια και τις επιδιώξεις της 21ης Απριλίου, γεννά τα εξής τραγικά ερωτήματα: Για να βοηθήσει λοιπόν το Έθνος ήρθε η 25η Νοεμβρίου, ή για να σώσει την 21η Απριλίου από την πλήρη κατάρρευση; Έγινε για να γκρεμίσει ή για να καλύψει τον Παπαδόπουλο; Που είναι ο κ. Παπαδόπουλος και οι άλλοι συνένοχοί του; Γατί δεν παραπέμπονται στη Δικαιοσύνη; Τις μέρες αυτές ακούγεται πολύ το όνομα του κ. Ιωαννίδη. Τι είναι λοιπόν ο κ. Ιωαννίδης, πού φέρεται μάλιστα ο Ιθύνων νους τής 25ης Νοεμβρίου-, Τι αντιπροσωπεύει; Γιατί κρύβεται στα παρασκήνια; Ποια είναι ή προσωπική του σχέση και ενοχή σχετικά με το πρόσωπο και το καθεστώς του γκρεμισμένου δικτάτορα; Κι αν είναι συνένοχος με τον Παπαδόπουλο, μπορεί τώρα να είναι δικαστής του; Είναι τίμιο και ανδρικό αυτό;
Πρέπει να γίνει σαφές στις Ένοπλες Δυνάμεις πως η 21η Απριλίου έχει ανέκκλητα καταδικαστεί στην εθνική συνείδηση και πως κι’ αυτό το άκουσμα της ακόμα προκαλεί αλλεργία στο Λαό. Κανένα μαγείρευμα και καμμιά σάλτσα δεν είναι δυνατό να μεταβάλλει την 21η Απριλίου από δηλητήριο πού είναι, σε τροφή. Αν η 25η Νοεμβρίου επιμένει να θεωρεί εαυτήν υπηρέτη της 21ης 'Απριλίου, το μόνο πού θα πετύχει είναι να πάρει επάνω της τις ξένες αμαρτίες και να ταφεί κάτω από το ασήκωτο βάρος τους. Μονάχα εχθροί του Έθνους και του παλλαϊκού αιτήματος για δημοκρατική ομαλότητα μπορούν να θέλουν τη νοθεία της 25ης Νοεμβρίου με την εγκληματική 21η Απριλίου, πού τα χέρια της στάζουν από το αγνό αίμα της ελληνικής νεολαίας! Πιστεύουμε πώς οι Ένοπλες Δυνάμεις είναι σε θέση να κατανοήσουν τον κίνδυνο και να τον αποτρέψουν τώρα που είναι ακόμα ή αρχή. Δεν είναι επιτρεπτό ή Πατρίδα μας, ή χώρα της Δημοκρατίας και της Ελευθερίας, υστέρα από την εποποιία της Αλβανίας, του Ρίμινι, του Γράμμου και του Βίτσι, να φέρει την Λατινική Αμερική στην Ευρώπη! Προς Θεού! Αυτό δεν πρέπει να γίνει ποτέ! Η 21η Απριλίου ήρθε την Άνοιξη και έφερε το χειμώνα στη χώρα μας. Η 25η Νοεμβρίου, που ήρθε το Φθινόπωρο, ας φέρει την άνοιξη στη χειμωνιά μας...
Δυστυχώς όμως, οι ευχές είναι ευχές, αλλά τα γεγονότα οδηγούν αλλού! Η εμφάνιση του νέου πρωθυπουργού προκάλεσε γενική απογοήτευση. Άλλα περιμέναμε και άλλα ακούσαμε. Τι να υποθέσει κανείς; Άγνοια ή δόλος; Όταν βλέπεις ένα φυτό μαραμένο από τη δίψα μπορείς να μην ξέρεις τι χρειάζεται; Όταν βλέπεις ένα λαό πού διψά για δημοκρατική ομαλότητα και ζωή, πού εφτά χρόνια δεν κάμπτεται, αλλά ανυποχώρητος στα δίκαια αιτήματα του, σε κάθε ευκαιρία διαδηλώνει τα αισθήματά του, μπορεί να υποκρίνεσαι πώς δεν ξέρεις τι θέλει και τι χρειάζεται; Όταν βλέπεις ένα λαό πού διψά για δημοκρατική ομαλότητα και ζωή, πού εφτά χρόνια δεν κάμπτεται, αλλά ανυποχώρητος στα δίκαια αιτήματα του, σε κάθε ευκαιρία διαδηλώνει τα αισθήματα του, μπορείς να υποκρίνεσαι πώς δεν ξέρεις τι θέλει και τι χρειάζεται; Ο κ. Ανδρουτσόπουλος στάθηκε μακριά από τα πυρακτωμένα αιτήματα του Έθνους και έχασε τη μάχη προτού καν την αρχίσει. Με χριστιανική συνέπεια και ελληνική παρρησία απευθυνόμεθα στον κ. Ανδρουτσόπουλο, τον καθηγητή και δικηγόρο, και θέτουμε υπό την κρίση του, αλλά και του Ελληνικού Λάου, τα παρακάτω: 1) Σ’ όλη τη διάρκεια της επταετίας, αλλά και τις τελευταίες ήμερες, ορισμένα άτομα χρησιμοποίησαν κατά κόρον τον όρο «Ένοπλοι Δυνάμεις», για να δηλώσουν είτε ότι τις εκπροσωπούν, είτε ότι έλαβαν εντολή από αυτές να κυβερνήσουν τη χώρα. Τι είναι λοιπόν οι Ένοπλες Δυνάμεις και με τι τρόπο βουλεύονται, για να είναι δυνατό στο Έθνος να ξέρει αν τα φερόμενα κάθε φορά ως αποφάσεις των Ενόπλων Δυνάμεων αντιπροσωπεύουν πράγματι τη θέληση τους; Ο κ. Παπαδόπουλος μας βομβάρδιζε κάθε τόσο με κατηγορηματικούς Ισχυρισμούς ότι είναι ο εκλεκτός των Ενόπλων Δυνάμεων και ο αληθινός εκπρόσωπος τους. Και μια ηλιόλουστη Κυριακή πληροφορούμαστε πώς οι Ένοπλες Δυνάμεις επαναστάτησαν για την κατάλυση της τυραννίας του! Έχει λοιπόν νομική και οργανική βάση στις μέρες μας ο όρος «Αι Ένοπλοι Δυνάμεις» ή κάθε αξιωματικός πού μπορεί να κατεβάζει μερικά τάνκς μέχρι την 'Ομόνοια, μπορεί να όμιλεί για λογαριασμό τους; Αλλά και ακόμα βαθύτερα: Έχει περισσότερα δικαιώματα και περισσότερες Εξουσίες ο Στρατός από ότι έχουν οι άλλοι κλάδοι του εθνικού δένδρου; ΤΙ θα γίνει αν αύριο π.χ. οι Ιερείς, οι εκπαιδευτικοί, οι εργάτες, οι αγρότες, μιμηθούν τις «Ένοπλες Δυνάμεις» και θελήσουν και αυτοί να «σώσουν» τη χώρα, με τη δική τους καθένας «επανάσταση»; Δεν θα μεταβάλουμε τη Χώρα μας έτσι σ’ ένα απέραντο Δαφνί; Με αλλά λόγια: Αφού υπάρχουν οι δοκιμασμένες διεθνώς διαδικασίες και μέθοδες για την έκφραση της θελήσεως του Έθνους, πού είναι οι δημοκρατικές διαδικασίες, γιατί δεν ακολουθούμε τον ορθόδοξο αυτό τρόπο, αλλά χρησιμοποιούμε τη συνωμοτική και αναρχική μέθοδο των κινημάτων και πραξικοπημάτων πού περιπλέκει κατά κανόνα αντί να λύνει τα προβλήματα;
2) Ή Κυβέρνηση με το στόμα του Πρωθυπουργού της μας είπε πώς δεν έχομε Σύνταγμα και ανέπτυξε ορθώς τους σχετικούς λόγους. Εμείς αυτό το είχαμε καταγγείλει από το 1968 και οι απόψεις μας, που τόσο δικαιώθηκαν, θεωρήθηκαν τότε «αντεθνικές» και οδηγηθήκαμε στο Έκτακτο Στρατοδικείο Αθηνών! Δυστυχώς η 25η Νοεμβρίου πάει να κάμει σήμερα το ίδιο λάθος πού έκαμε ή 21 η Απριλίου τότε. Τι σκοπεύει ή 25η Νοεμβρίου να κάμει, θα καταρτίσει Επιτροπή εγκεφάλων σαν εκείνη του κ. Μητρέλια, για να φτιάσει ένα Σύνταγμα και θα βάλει ύστερα τα Λαό να το ψηφίσει αγεληδόν όπως και τότε; Ποιο καινούργια τραγωδία κυοφορείται άραγε και πάλι: Η Δημοκρατία, κ. Ανδρουτσόπουλε, δεν είναι πολίτευμα: Είναι τρόπος ζωής. Το Κατεστημένο κατασκευάζει πολιτεύματα για ν' αποφύγει τη Δημοκρατία. Αν τέτοιο πολίτευμα θέλετε να κατασκευάσετε, ακουστέ τη φωνή μας, και υποβάλετε την παραίτηση σας τώρα πού είναι ακόμα η αρχή. Σεις, σαν νομικός, ξέρετε, αυτά πού αγνοούν οι άλλοι. Μονάχα ο Λαός είναι πηγή Εξουσίας για τους Άρχοντες και κανένας άλλος. Οι Ένοπλες Δυνάμεις πού σας έδωσαν την Εξουσία είναι εντολοδόχοι του Λάου και όχι εντολείς. Ό εντολοδόχος έχει όλες τις Εξουσίες, αλλά όχι και να καταργήσει τον εντολέα του. Η δημιουργία Συντάγματος ερήμην του Λαού είναι κατάργηση του Λαού. Αν τέτοια εντολή σας έχει δοθεί, η εντολή αυτή είναι παράνομη και δεν πρέπει να την εκτελέσετε. Ο σωστός δρόμος είναι να προκηρυχθούν εκλογές για Συντακτική Εθνοσυνέλευση πού θα δώσει φτιαγμένο στο φως το καινούργιο Σύνταγμα. Κάθε άλλη λύση είναι εκ του πονηρού και άρα απορριπτέα.
3) Η ασάφεια και η αοριστολογία των προγραμματικών δηλώσεων του κ. Ανδρουτσόπουλου, όσον άφορα το πρόγραμμα της Κυβερνήσεως — αντίθετα όσον αφορά την καταδίκη της επταετίας Παπαδοπούλου υπήρξε σαφέστατος!— φανερώνει την πρόθεση παραμονής της σημερινής Κυβερνήσεως στην Εξουσία για πολύ. Και βέβαια ο χρόνος της παραμονής μιας Κυβερνήσεως στην Εξουσία είναι στοιχείο ουδέτερο. Αυτό που έχει σημασία είναι οι δυνατότητες που έχει η Κυβέρνηση για τη λύση των προβλημάτων πού απασχολούν το Έθνος. Αν υπάρχουν οι απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιτυχία της Κυβερνήσεως, ο χρόνος της παραμονής της στην Εξουσία όσο πολύς κι αν χρειαστεί να είναι, είναι λίγος. Αν, αντίθετα, οι προϋποθέσεις για επιτυχία δεν υπάρχουν, τότε και ένα λεπτό να παραμείνει είναι πολύ! Ό κ. Ανδρουτσόπουλος είπε ότι: «Η εντιμότης είναι η καλύτερα πολιτική». Αυτό πιστεύομε και μεις. Και η εντιμότης επιβάλλει να του πούμε πώς οι προϋποθέσεις για την επιτυχία του έργου του δεν υπάρχουν και ότι αυτό πού έχει να κάμει είναι το ταχύτερο να παραιτηθεί. Είναι και πολιτικώς και ηθικώς ανεπίτρεπτο ο κ. Ανδρουτσόπουλος, πού υπήρξε σημαίνον στέλεχος της Παπαδοπουλικής επταετίας και φέρει επομένως ακέραιο το μερίδιο των ευθυνών του, να παρουσιάζεται σήμερα κατήγορος της επταετίας και εξυγιαντής της δημιουργηθείσης σοβαράς πολιτικοοικονομικής καταστάσεως! Ο κ. Ανδρουτσόπουλος αυτό πού δικαιούται είναι μια θέση στο εδώλιο μαζί με τον κ. Παπαδόπουλο και τους άλλους συνεταίρους, για να έχει την ευκαιρία, πού κάθε έντιμος πολίτης ζητά, να δώσει απολογία για τα έργα του και να λάβει δικαιοσύνη.
Ποιο κύρος διαθέτει ή Κυβέρνηση για να δώσει στο Λαό, στη Νεολαία, στο Έθνος, τα απαραίτητα ηθικά και ψυχολογικά εφόδια, ώστε ο Λαός να καταπιαστεί ακούραστος με το έργο της οικονομικής ανορθώσεως του τόπου, η Νεολαία να στρωθεί με κέφι στις σπουδές της και το Έθνος να βρει το δρόμο του ιστορικού του προορισμού; Τι δύναμη μπορούν να έχουν οι κοινοτοπίες και οι ασάφειες των προγραμματικών δηλώσεων, όταν το τεράστιο ηθικό θέμα πού ταλαιπωρεί τη χώρα από την 21η Απριλίου 1967 μένει ανέπαφο, όταν οι κατηγορούμενοι για την χρεοκοπία της επταετίας δεν παραπέμπονται στη δικαιοσύνη, όταν η εγκληματική αιματοχυσία της 17ης Νοεμβρίου πάει να κουκουλωθεί, όταν αντίθετα εκατοντάδες φοιτητές και άλλοι αγωνιστές της νομιμότητας κρατούνται από τις Αρχές και δεν απολύονται; Για τον Λαό, κύριοι, δεν άλλαξε τίποτα, επομένως και στο Λαό δεν άλλαξε τίποτα!
Αν η φωνή μας μπορεί να φθάσει παραπάνω, ας μάθουν οι αρμόδιοι πως ο χρόνος είναι πολύτιμος για το Έθνος και πρέπει να πάψουν οι πειραματισμοί! Η Κυβέρνηση Ανδρουτσοπούλου δεν έχει ζωή. Άνοιξε το στόμα της για να μιλήσει και κει πού μιλούσε ξεψύχησε! Οι Ένοπλες Δυνάμεις πού καθήρεσαν τον δικτάτορα πρέπει να ολοκληρώσουν το έργο τους. Η μόνη λύση είναι ο σχηματισμός Κυβερνήσεως Εθνικής Ενότητας και Σωτηρίας, κοινής παραδοχής, με την εντολή να προχωρήσει στη διενέργεια δημοψηφίσματος, για το θέμα του πολιτεύματος, εκλογών Συντακτικής Βουλής για το νέο Σύνταγμα και τέλος εκλογών για την ανάδειξη της νέας Κυβερνήσεως στην οποία και θα παραδώσει την εξουσία. Όλα αυτά πρέπει και μπορούν να γίνουν μέχρι τέλους του 1974. Το οικονομικό θέμα πιέζει, ή Παιδεία έχει διαλυθεί, ή Εκκλησία είναι ανύπαρκτη, η αγροτιά τα ’χει χαμένα, ή εργατιά μόλις συγκρατείται, η Νεολαία, ζητάει φως, το Έθνος αδημονεί! Τι περιμένομε;
Νίκος Ψαρουδάκης, 5 Δεκέμβρη 73